DONUK OMUZ

Donuk omuz, tıbbi adıyla Adheziv Kapsülit, omuz ekleminin hareket kabiliyetinin zamanla kısıtlanması ve ağrının eşlik etmesiyle karakterize edilen bir durumdur. Eklem kapsülünün kalınlaşıp sertleşmesiyle birlikte, omuz eklemi içerisinde hareket açıklığını sağlayan boşluk azalır. Bu durum hem aktif hem de pasif omuz hareketlerini ciddi şekilde sınırlar.

Donuk omuz genellikle üç aşamada ilerler:

  1. Ağrılı Faz: Omuz hareketleri sırasında ağrı hissi artar ve gece uykuları etkilenebilir.
  2. Donukluk Fazı: Ağrı azalır fakat hareket kısıtlılığı belirginleşir.
  3. Çözülme Fazı: Zamanla hareket açıklığında artış gözlenir.

Tam iyileşme süreci aylar hatta bazı durumlarda yıllar sürebilir.

Neden Olur?

Donuk omuzun nedeni her zaman net olarak belirlenemese de, bazı risk faktörleri ve tetikleyici durumlar tanımlanmıştır:

  • Travmalar veya Ameliyatlar: Omuz bölgesine alınan darbeler, cerrahi girişimler ya da uzun süre hareketsizlik donuk omuz gelişimini tetikleyebilir.
  • Diyabet: Özellikle Tip 1 diyabet hastalarında donuk omuz riski belirgin şekilde yüksektir.
  • Tiroid Bozuklukları: Hipotiroidi ve hipertiroidi gibi tiroid problemleriyle ilişkilendirilebilir.
  • Prolonged Immobilization (Uzun Süreli Hareketsizlik): Kırık, inme veya başka bir nedenle omzun uzun süre kullanılmaması sonucu kapsül sertleşebilir.
  • Kalp Hastalıkları ve Parkinson: Bazı sistemik hastalıklarla birlikte görülme sıklığı artabilir.
  • 40 yaş üstü kadınlar donuk omuz gelişimi açısından daha yüksek risk grubundadır.

Bazı bireylerde ise hiçbir belirgin neden olmaksızın spontan şekilde gelişebilir.

Nelere Dikkat Edilmelidir?

Donuk omuzun ilerlemesini önlemek, ağrıyı azaltmak ve hareket açıklığını geri kazanmak için aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir:

  • Erken Tanı ve Müdahale: Belirtiler ilk başladığında bir sağlık profesyoneli tarafından değerlendirilmesi, süreci hafifletmede önemli rol oynar.
  • Düzenli Egzersiz: Omuz eklem kapsülünü esnetmeye yönelik özel egzersizler, hareket açıklığını korumaya ve geri kazanmaya yardımcı olur. Egzersizler ağrısız ve kontrollü yapılmalıdır.
  • Fiziksel Aktivitenin Korunması: Günlük yaşamda omuzun tamamen hareketsiz bırakılmaması, sorunun ilerlemesini engelleyebilir.
  • Ağrı Yönetimi: Sıcak uygulamalar, yüzeyel ısıtıcılar ve gerekirse medikal tedaviler ağrının kontrol altına alınmasında etkili olabilir.
  • Duruş Kontrolü: Postürün doğru olması omuz üzerine binen yükü azaltarak süreci destekler.
  • Fizik Tedavi Uygulamaları: Manuel terapi, mobilizasyon, elektroterapi gibi yöntemlerle tedavi süreci desteklenebilir.

Süreç zaman alabilir ve sabır gerektirir; düzenli ve bilinçli egzersiz, bu sürecin temel yapı taşıdır.

Kaynak:
Dias, R., Cutts, S., & Massoud, S. (2005). Frozen shoulder. BMJ, 331(7530), 1453–1456.